2014 ж.

12 қараша – 15 желтоқсан 2014 ж.  
 
Суретші-зергер Берік Әлібайдың «Халық қазынасының мұрагері» атты жеке көрмесі
 
   Белгілі зергер, Халықаралық  Карл Фаберже  орденнің иегері, ҚР Еңбек сіңірген қайраткері Берік Әлібайдың «Халық қазынасының мұрагері» атты жеке көрмесі Музейдің серіктестік жобасы аясында ұйымдастырылды.
     Берік Әлібайдың жұмыстары қазақ халқының сәндік-қолданбалы шығармашылығының керемет дәстүрін бойына сіңірген зергерлік бұйымдардың биік үлгілерін танытады. Шебердің бұйымдары өзіндік ойы мен философиялық мазмұны жағынан өте терең.
     Берік Әлібайдың авторлық зергерлік жұмыстары екі көрме залдарында орналасты. Онда қазақ батырларының қару-жарақтарын, дәстүрлі қазақ қоғамына тән хандардың билік нышаны – асатаяқтарды көруге мүмкіндік болды. Қазақ қыздарының әшекей бұйымдары: қос білезіктер, сырғалар, бойтұмарлар, өңіржиектер, жүзіктер қонақтарды бей-жай қалдырмады. Экспозицияға қойылған бұйымдар маржан, малахит, лағыл, ақық сынды асыл тастармен безендірілген. Көрме қонақтарға қазақ зергерлерінің дәстүр сабақтастығын, зергерлік өнер үлгілерінің әр алуандығын көрсетіп, Қазақстаның мәдени мұрасының ең бір жарқын беттерін әлемге паш етті.
 

3 қазан – 31 қазан 2014 ж.
 
Ресей этнографиялық музейінің (Санкт-Петербург қаласы) қор жинағынан «Бұхар әмірлігіндегі билік элитасының мәдениеті» атты көрме.
 
      «Бұхар әмірлігіндегі билік элитасының мәдениеті» атты көрме Музейдің «Мәдениет арқылы үнқатысу» халықаралық жобасы аясында Ресей этнографиялық музейімен бірлесіп ұйымдастырылды.
    «Бұхар әмірлігіндегі билік элитасының мәдениеті» көрмесі келушілерді Бұхар әмірлігіндегі билеуші топтардың тұрмысында орын алған, бір жағынан тұрмыстық заттар ретінде қолданылған, екінші жағынан мәртебесінің жоғарылығын көрсететін орта азиялық дәстүрлі мәдениет ескерткіштерімен таныстыруды көздеген. Билік элитасы көп еңбекті қажет ететін қымбат бұйымдардың негізгі тұтынушысы болды: салтанатты киімдер, ат-әбзелдері, зергерлік әшекейлер. Бұл заттардың маңызды бөлігі дипломатиялық сыйға арналған. Мұндай бірегей заттардың үлгілері кәсіби этнографтардың бүгінгі күнге дейін ұзақ әрі мақсатты түрде жүргізген жұмыстарының нәтижесінде сақталды.
       Көрменің заттық кешенінің байлығы және таң қаларлық тұтастығы XIX ғасырдағы билік элитасы өкілдерінің өміріндегі әртүрлі көріністермен толық көлемде танысуға мүмкіндік береді. Сондай-ақ экспозицияда сән-салтанат және киім, музыкалық аспаптар және исламдық ғибадат заттары, шерулік қару-жарақтар және ат жабдығы, аушы құстармен аң аулау көріністері ұсынылған.
 

23 қыркүйек  – 19 қазан 2014 ж.

Жапондық суретші Томоко Хоукёның «Жапонияның сұлулық әлемі» атты жеке көрмесі

     Музейдің «Мәдениет арқылы үнқатысу» халықаралық жобасы аясында Қазақстандағы Жапония елшілігімен бірлесе ұйымдастырылған көрме көп жылғы табысты серіктестіктің тарихын жалғастырды.
       Томоко Хоукё жапондық классикалық кескіндеменің ізбасары және дәстүрлі жапондық көркемөнер мектебінің мирасқоры болып табылады. «Нихонга» кескіндемесі (дәлме-дәл аудармасында – жапондық кескіндеме) – бұл стильдер мен жанрларды кең көлемде қамтитын Жапонияның бейнелеу өнерінің ежелгі және таңдаулы түрлерінің бірі. Бүгінде Жапонияда «Нихонга» сөзімен VIII ғасырдан бүгінгі күнге дейінгі жазылған барлық ұлттық кескіндемені атайды.
     Жалпы жапон кескіндемесіне күнделікті тұрмыс пен жылдың төрт мезгілінің өзара тығыз байланысы тән. Жапонияда маусымдық өзгерістер анық байқалады, сондықтан да жапондық суретшілердің басым көпшілігі өз жұмыстарында әдетте, жапон мәдениетінің ерекшелігін көрсететін табиғаттың сұлулығын, әр маусымның гүлдерін, құстардың көріністерін бейнелейді. «Жапонияның сұлулық әлемі» көрмесі суретшінің Қазақстандағы алғашқы көрмесі болып табылды.
          Бұл көрмеден Астана қонақтары мен тұрғындары ай бойы жапондық дәстүрлі мәнерде орындалған кескіндемелер көрерменнің көзайымына айналып та үлгерді.  

25 тамыз – 20 қыркүйек 2014 ж.

   Нұрсұлтан Қалиевтің «Ағаштың құдыреті» атты жеке көрмесі

   Ағаш шебері Нұрсұлтан Қалиевтің «Ағаштың құдыреті» атты жеке көрмесі ҚР Тұңғыш Президенті Музейінің 10-жылдығы аясында ұйымдастырылды. Бұл қолөнер шеберінің алғашқы көрмесі. 
 Музейдің екі залына жайғасқан экспозицияға, қазақстанның сәндік-қолданбалы өнерінің озық дәстүрлерін жалғастырушы ретінде, табиғат аясындағы ғажайып  бейнелерді сомдауда автордың шеберлігі мен суретшілік өнерінің дамуын айқындайтын 2005-2013 жылдары дүниеге келген туындылары ұсынылды.  

2 шілде – 2 тамыз 2014 ж.

Астананы көшіру туралы идеяның 20-жылдығына және қала Күніне арналған «Ел болашағының бесігі» атты құжаттық көрме.

         Көрме Музейдің серіктестік жобасы аясында Қазақстан Республикасының Ұлттық мұрағатымен бірлесіп ұйымдастырылды. Осыдан 20 жыл бұрын, 1994 жылдың 6 шілдесінде Н. Ә. Назарбаев, Қазақстан Республикасы Жоғарғы Кеңесінің пленарлық мәжілісіндегі сөйлеген сөзінде, астананы көшіру туралы идеясын парламент мүшелерінің талқысына салған болатын. Бүгінде 6 шілдеде тойланып жүрген қала Күні, шын мәнісінде жалпыхалықтық сүйікті мерекеге айналды. Қазіргі таңда Астана өркендеген Қазақстанның символы ретінде, ірі мәдени, экономикалық, рухани орталыққа айналған. Қала қарқынды даму мен қалыптасудың жауапты кезеңдерінен өтіп, бүгінгі таңда одан әрі жалғасын тауып жатыр. Экспозиция біздің жас астанамыздың алғашқы қадамдарын еске түсіруге және Ел болашағының Бесігі –Астана тарихына қайта үңілуге жәрдемдесті. ҚР Ұлттық мұрағатының бірегей құжаттық жинағы мен ҚР Тұңғыш Президенті мұрағатының қолжазбалары Астана тарихын баяндайтын жағымды өзгерістер кезеңін толықтай түсінуге мүмкіндік берді.


21 мамыр – 30 мамыр 2014 ж.

      «Жапон қуыршақтары» көрмесі

      ҚР Тұңғыш Президентінің Музейінде Қазақстандағы Жапон Елшілігімен бірлесе отырып, Музейдің «Мәдениет арқылы үнқатысу» халықаралық жобасы аясында ұйымдастырылған «Жапон қуыршақтары» көрмесі өтті. «Жапон қуыршақтары» көрмесінің жәдігерлері келушілерді көптеген қызықты оқиғаларға тәнті етіп, жапондық мерекелік мәдениеттің таңғажайып, ертегілік әлеміне жол ашты.
      Күншығыс еліндегі қуыршақ жасау өнері Дзёмон кезеңінен бастау алады (б.з.д. 10 000 жыл - б.з.д. 300 жыл). Жапон қуыршақтары өзінің әр алуандылығымен, бірегей орындалу әдісімен ерекшеленеді және сан ғасырлар бойы Жапонияның дәстүрлі күнтізбелік мерекелерінде лайықты орын алған. Жапонияда үшінші наурыз күні Хина мацури мерекесі – Қуыршақтар фестивалі немесе Қыздар мерекесі атап өтіледі. Осы күні бүлдіршін қыздары бар отбасыларда ерекше қуыршақтар – «хина нингё» көрмесін ұйымдастырады. Бесінші мамыр күні тойланатын Кодомо-но хи (Балалар күні) – ұл балалар мерекесі де қуыршақтарсыз өтпейді. Жасыл шұғамен жабылған арнайы сөреге гогацу нингё – сауыт-саймандағы самурайларды бейнелейтін қуыршақтар қойылады.
      Көрме қонақтары қуыршақтардың көркем сұлулығына баға беріп қана қоймай, жапондықтардың дәстүрлі шай рәсімінің қыр-сырымен танысуға мүмкіндік алды. Сонымен қатар көрмеде, ҚР Тұңғыш Президенті Музейіндегі балалар бейнелеу студиясы тәрбиеленушілерінің «Жапония Қазақстан балаларының көзімен» атты тақырыпта салған суреттері ұсынылды.


9 мамыр – 30 мамыр 2014 ж.

     «Ұлт жауhарлары» антикварлық бұйымдар көрмесі

      Қазақстан Республикасы Тұңғыш Президентінің Музейінде «Әдемі-Ай» өнер мұражайының коллекциясынан «Ұлт жауҺарлары» атты антикварлық бұйымдар көрмесі өтті. «Әдемі-Ай» өнер мұражайы 2011 жылы белгілі коллекционер, өнертанушы Бахаргүл Төлегеннің бастамасымен ашылған болатын. «Ұлт жауhарлары» көрмесі көпұлтты Қазақстан халқының тарихи-мәдени мұрасын насихаттап, көпшілікке таратуға бағытталған Музейдің серіктестік жобасы аясында ұйымдастырылды.
      Бахаргүл Төлеген өз өмірін қазақтың ұлттық мәдениетін насихаттауға, әрі құнды тарихи жәдігерлерді жинақтап сақтауға арнады. 2010 жылы Бахаргүл Төлеген Қазақстан мәдениетін дамытуға қосқан үлесі үшін ҚР Еңбек сіңірген мәдениет қайраткері деген атаққа ие болды. Сол жылы еліміздің 30 танымал әйелдері қатысқан «Қазақстан әйелі - 2010» жобасының жеңімпазы атанды. 2011 жылы ол түркі халықтарының алтын және күміс антикварлық бұйымдарының Қазақстандағы бірден-бір жеке мұражайын ашты. 2013 жылы Бахаргүл Төлеген «Ерен еңбегі үшін» медалімен марапатталды.

 

23 сәуір – 23 мамыр 2014 ж.
 
      Суретші Ренат Елубаевтың «Көңіл суреті» атты жеке көрмесі
 
      Қазақстан Республикасы Тұңғыш Президентінің Музейінде суретші, халықаралық  «Шабыт» шығармашыл жастар фестивалінің лауреаты Ренат Елубаевтың «Көңіл суреті» атты жеке көрмесі өтті. Көрме Музейдің «Үкілі үміт» атты шығармашыл жастарды қолдауға арналған жобасы аясында ұйымдастырылды.
      Жас суретші 2005 жылы халықаралық  «Шабыт» шығармашыл жастар фестивалінің лауреаты атанды. Ол дарынды ақын және кинорежиссер, бірақ бейнелеу өнерін өзінің басты өмірлік ісі деп табады. Автордың көркемдік стилінің қалыптасуына голландтық суретші Винсент Ван Гог айтарлықтай әсер еткен. Өз ісіне жеттік адамдар әйгілі суретші-импрессионист пен жас автордың жұмыстарының кейбір ұқсастықтарын байқайды. Өмірдің барлық көріністерінен шабыт күшін жинап соңғы жылдары  Ренат Елубаев тынбай және жемісті еңбек етіп келеді. Экспозицияда оның 2013-2014 жылдары жасаған 29 жұмысы қойылды.



14 наурыз – 14 сәуір 2014 ж.
      
       «Ақмола: тарих тоғысындағы өлке» көрмесі
 
      «Ақмола: тарих тоғысындағы өлке» көрмесі Музейдің серіктестік көрме жобасы аясында өтті. Экспозицияда  Ақмола облыстық тарихи-өлкетану музейі, Көкшетау қаласының тарихы музейі мен Әдебиет және өнер музейлерінің қорларынан материалдар қойылды.
       Ақмола облысы тарихи және мәдени мұраға бай, оның бірегейлігі - алуан түрлі мәдени  ағымдар легі тоғысқан өлке екендігінде. Соның нәтижесінде рухани тамыры терең сақталған полиэтникалық ашық қоғамның ерекше дүниетанымы қалыптасты. Ақмола көптеген ұлы ақындар мен композиторлар үшін, жекелей алғанда, Ақан сері, Біржан сал, үкілі Ыбырай, Балуан Шолақ және т.б. үшін шабыттың  қайнар бұлағы болған өлке. Бұл туралы Көкшетау қ. үш музейінің сансыз жәдігерлері әңгімеледі.
       Экспозицияда өлкенің әдеби және музыкалық мұрасы туындаған тарихи орта қайта жаңғыртылып, ХІХ ғ. соңы мен ХХ ғ. басындағы қала мәдениетінің элементтері көрініс тапты. Көрмеге келушілер сонымен қатар ҚР еңбегі сіңген мәдениет қайраткері, белгілі суретші Ю.Г. Поповтың өңірдегі бейнелеу өнері дамуының заманауи үрдістерінен сипаттама беретін көркем қыштан орындаған жеке топтамасымен танысты.


7 ақпан – 7 наурыз 2014 ж.
 
      Жеңіс Кәкенұлының «Сәйгүлік семантикасы - 4» атты жеке көрмесі
 
      Белгілі суретші, график, ҚР Суретшілер Одағының мүшесі, публицист Жеңіс Кәкенұлының «Сәйгүлік семантикасы - 4» атты жеке көрмесі Музейдің серіктестік жобасы аясында ұйымдастырылды.
      Экспозицияның басты кейіпкері ретінде қайырымды серік, адал дос, еркін сәйгүліктің бейнесі, яғни, суретшінің пайымдауынша адам сияқты ойлап, сезініп және әрекет ете алатын, кей кезде басқа қасиеттерімен одан асып түсетін жылқының бейнесі алынған. Автордың көптеген жұмыстары осы тақырыпқа арналған және әртүрлі көрмелерде бірнеше рет марапаттарға ие болған. Үш залға орналасқан экспозицияда, негізінен 2013 жылы дүниеге келген кескіндеме және графикалық туындыларды көруге болды.
      Суретшінің шығармашылығы үйлесімділік пен түстің таң қаларлық үні арқылы сезінетін шын поэтикалық бейне мен көңілдің нәзік өзгерістердің өзара сіңісуін жеткізуге  ұмтылған. Осы сериядан ұсынылған әрбір сурет жеке дара туынды болғанымен, топтастыра келе суретшінің бірыңғай рухани-мазмұнды ортасын құрайды. 2014 жылдың көрмелік маусымын нышанды түрде ашқан бұл көрме Жылқы бейнесін әр қырынан көрсетті.
 

20 желтоқсан 2013 жыл – 10 наурыз 2014 жыл

      «Шығыс өрнектері» қор көрмесі

      «Шығыс өрнектері» көрмесі Шығыс елдерінің бай да алуан түрлі мәдениетінің бір қырын ашты. Экспозицияда сәндік-қолданбалы өнердің бірнеше түрінің туындыларын топталған: қолдан кілем тоқу, кестелеу, ыдысты әшекелеу. Көрмедегі экспонаттардың шыққан өңірі батыстағы Жерорта теңізінің жағалауынан бастап шығыстағы Жапон теңізінің жағасына дейінгі кеңістікті қамтыды.  «Шығыс өрнектері» көрмесі әрқилы, сонымен қатар біріне-бірі ұқсас Шығыс елдері мәдениетінің ерекше колоритін сезінуге мүмкіндік берді. 


27 қараша 2013 ж. – 27 қаңтар 2014 ж.

ҚР Тұңғыш Президенті күніне арналған «Тарихи таңдау. Бастамасы» атты қор көрмесі.

    Музейдің Күмбезді залында өткен «Тарихи таңдау. Бастамасы» атты мұрағаттық көрме ҚР Тұңғыш Президенті күніне арналған болатын. Көрме Қазақстан Республикасы Тұңғыш Президенті – Елбасының Қорымен бірлесе отырып, Музейдің «Тарихи таңдау» атты ғылыми-экспозициялық жобасы аясында ұйымдастырылды. Экспозиция материалдары  қоғамның да, жеке азаматтың да тарихи таңдауын анықтаған оқиғалардан басталып, тұлғаның өмірлік жолының бастауы – Н.Ә. Назарбаевтың мектеп жылдарындағы, жасөспірім шағындағы, комсомол, партиялық және мемлекеттік мансабының кезеңдері жайлы дәйекті түрде баяндайды. Елбасының Жеке мұрағатынан ұсынылған әр алуан құжаттардың бірегей жинағы мен бейнехроника Н.Ә. Назарбаевтың комсомол-металлургтен бастап, ҚазКСР Министрлер Кеңесінің Төрағасы, Қазақстан КП ОК Бірінші Хатшысы, Жоғарғы Кеңес Төрағасы және тәуелсіз Қазақстанның Тұңғыш Президентіне дейінгі жүріп өткен  жолын еске түсіруге мүмкіндік берді.